The Charter of the Civilization of Moderation
Contents
- 0.1 Preambuła (PL)
- 0.2 Preamble (EN)
- 0.3 Art. 1 – Jedno niebo, jedna godność
- 0.4 Art. 2 – Jedno prawo moralne ponad systemami
- 0.5 Art. 3 – Wolność religii i sumienia w granicach dobra wspólnego
- 0.6 Art. 4 – Oszczędzanie wszelkich energii
- 0.7 Art. 5 – Ziemia jako wspólny skarb
- 0.8 Art. 6 – Wolność od przymusu i minimalny dobrostan
- 0.9 Art. 7 – Prawo do błędu i obowiązek naprawy
- 0.10 Art. 8 – Odpowiedzialność elit i granica władzy
- 0.11 Art. 9 – Zasada nadrzędna
- 1 Karta Praw Cywilizacji Umiaru
- 1.1 Preambuła (PL)
- 1.2 Preamble (EN)
- 1.3 Art. 1 – Jedno niebo, jedna godność
- 1.4 Art. 2 – Jedno prawo moralne ponad systemami
- 1.5 Art. 3 – Wolność religii i sumienia w granicach dobra wspólnego
- 1.6 Art. 4 – Oszczędzanie wszelkich energii
- 1.7 Art. 5 – Ziemia jako wspólny skarb
- 1.8 Art. 6 – Wolność od przymusu i minimalny dobrostan
- 1.9 Art. 7 – Prawo do błędu i obowiązek naprawy
- 1.10 Art. 8 – Odpowiedzialność elit i granica władzy
- 1.11 Art. 9 – Zasada nadrzędna
Preambuła (PL)
My, ludzie jednej Ziemi pod jednym niebem, uznając, że prawo moralne jest wpisane w sumienie każdego człowieka, a gwiaździste niebo nad nami przypomina o naszej małości i odpowiedzialności, ogłaszamy tę Kartę Praw Cywilizacji Umiaru.
Uznajemy, że ziemia rodząca plony jest wspólnym skarbem ludzkości, że wolność religii i światopoglądów może istnieć tylko w jednym porządku – oszczędzania wszelkich energii: materialnych, ludzkich i duchowych.
Uznajemy, że żadna władza, żadna religia, żaden system ekonomiczny ani ideologia nie mają prawa niszczyć godności człowieka, dobra wspólnego ani możliwości naprawy popełnionych błędów.
W tym duchu ustanawiamy następujące prawa i zasady:
Preamble (EN)
We, the people of one Earth under one heaven, acknowledging that the moral law is inscribed in every human conscience and that the starry sky above reminds us of our smallness and responsibility, proclaim this Charter of the Civilization of Moderation.
We recognize that the earth which bears fruit is the common treasure of humankind, and that freedom of religion and belief can exist only within one order: the saving of all forms of energy – material, human, and spiritual.
We affirm that no power, no religion, no economic system and no ideology has the right to destroy human dignity, the common good, or the possibility of correcting past mistakes.
In this spirit, we establish the following rights and principles:
Art. 1 – Jedno niebo, jedna godność
Każdy człowiek, niezależnie od wyznania, narodowości, płci, majątku czy przekonań, posiada tę samą nienaruszalną godność. Wszelkie systemy polityczne, religijne i gospodarcze są tylko narzędziami służącymi ochronie tej godności, a nie odwrotnie.
Art. 1 – One Heaven, One Dignity
Every human being, regardless of religion, nationality, gender, wealth, or beliefs, possesses the same inviolable dignity. All political, religious, and economic systems are only tools meant to protect this dignity, not the other way round.
Art. 2 – Jedno prawo moralne ponad systemami
Prawo moralne jest wcześniejsze niż każde prawo stanowione i każdy system religijny czy ideologiczny. Tam, gdzie prawo stanowione i praktyka instytucji gwałcą podstawową sprawiedliwość, tracą one swoją moralną legitymację.
Art. 2 – One Moral Law Above All Systems
The moral law precedes all positive law and every religious or ideological system. Wherever enacted law and institutional practice violate basic justice, they lose their moral legitimacy.
Art. 3 – Wolność religii i sumienia w granicach dobra wspólnego
Każdy człowiek ma prawo do wolności religii, niewiary i poszukiwania prawdy. Jednak żadna religia ani „bezreligijność” nie może usprawiedliwiać przemocy, wyzysku, niszczenia przyrody ani poniżania człowieka.
Art. 3 – Freedom of Religion and Conscience Within the Limits of the Common Good
Every person has the right to freedom of religion, non-belief, and the search for truth. However, no religion and no “non-religion” may justify violence, exploitation, destruction of nature, or humiliation of human beings.
Art. 4 – Oszczędzanie wszelkich energii
Podstawowym obowiązkiem cywilizacji umiaru jest oszczędzanie wszelkich energii:
– energii materialnych (surowców, paliw, zasobów przyrody),
– energii ludzkich (pracy, zdrowia, czasu, talentu),
– energii duchowych (zaufania, miłości, nadziei).
System, który marnuje te energie, działa przeciwko przyszłym pokoleniom.
Art. 4 – Saving All Forms of Energy
A core duty of the Civilization of Moderation is to save all forms of energy:
– material energy (resources, fuels, natural wealth),
– human energy (work, health, time, talent),
– spiritual energy (trust, love, hope).
Any system that squanders these energies acts against future generations.
Art. 5 – Ziemia jako wspólny skarb
Ziemia rodząca plony jest wspólnym skarbem ludzkości. Zarządzanie nią powinno być powierzone tym, którzy potrafią czynić to najwydajniej i najodpowiedzialniej, z poszanowaniem przyrody i dobra wspólnego, a nie jedynie prywatnego zysku.
Art. 5 – The Earth as a Common Treasure
The earth that yields crops is the common treasure of humankind. Its management should be entrusted to those who can cultivate it most efficiently and responsibly, with respect for nature and the common good, not just for private profit.
Art. 6 – Wolność od przymusu i minimalny dobrostan
Wolność jest pusta, jeśli człowiek żyje w nędzy, strachu i permanentnym niedostatku. Cywilizacja umiaru uznaje minimalny dobrostan materialny, zdrowotny i edukacyjny za warunek realnej wolności. Przymus ekonomiczny bywa tak samo niszczący jak przymus polityczny.
Art. 6 – Freedom from Coercion and a Basic Level of Well-Being
Freedom is empty if a person lives in misery, fear, and chronic deprivation. The Civilization of Moderation recognizes a basic level of material, health, and educational well-being as a condition of real freedom. Economic coercion can be as destructive as political coercion.
Art. 7 – Prawo do błędu i obowiązek naprawy
Każdy człowiek i każdy system ma prawo się mylić, ale ma też obowiązek naprawy błędów, o ile tylko jest to możliwe. Dlatego odrzuca się praktyki, które nieodwracalnie zamykają drogę do poprawy i pojednania.
Art. 7 – The Right to Err and the Duty to Repair
Every person and every system has the right to be mistaken, but also the duty to repair errors whenever possible. Therefore, practices that irreversibly close the path to correction and reconciliation are rejected.
Art. 8 – Odpowiedzialność elit i granica władzy
Elity polityczne, finansowe, religijne i intelektualne ponoszą szczególną odpowiedzialność za los wspólnoty. Ich władza ma sens tylko tak długo, jak długo służy godności człowieka, oszczędzaniu energii i naprawie niesprawiedliwych struktur. Gdy przestaje służyć tym celom, traci moralne prawo do istnienia.
Art. 8 – Responsibility of Elites and the Limits of Power
Political, financial, religious, and intellectual elites bear a special responsibility for the fate of the community. Their power makes sense only as long as it serves human dignity, the saving of energies, and the reform of unjust structures. When it ceases to serve these aims, it loses its moral right to exist.
Art. 9 – Zasada nadrzędna
Każda władza, każda religia, każdy system gospodarczy i każde prawo stanowione są tylko narzędziami jednego większego celu: ochrony życia, godności człowieka, dobra wspólnego i możliwości naprawy błędów. Cokolwiek temu celowi przeczy – choćby było poparte większością, tradycją lub zyskiem – traci swoją legitymację.
Art. 9 – The Overriding Principle
Every authority, every religion, every economic system, and every enacted law are merely tools of a greater purpose: the protection of life, human dignity, the common good, and the possibility of correcting mistakes. Whatever contradicts this purpose – even if backed by majority, tradition, or profit – loses its legitimacy.
Stopka autorska (PL):
Autor idei: mgr inż. Bogdan Jacek Góralski
Opracowanie redakcyjne: Wirtualna Inteligencja
Author’s note (EN):
Author of the concept: MSc Eng. Bogdan Jacek Góralski
Editorial elaboration: Virtual Intelligence
Karta Praw Cywilizacji Umiaru
The Charter of the Civilization of Moderation
Preambuła (PL)
My, ludzie jednej Ziemi pod jednym niebem, uznając, że prawo moralne jest wpisane w sumienie każdego człowieka, a gwiaździste niebo nad nami przypomina o naszej małości i odpowiedzialności, ogłaszamy tę Kartę Praw Cywilizacji Umiaru.
Uznajemy, że ziemia rodząca plony jest wspólnym skarbem ludzkości, że wolność religii i światopoglądów może istnieć tylko w jednym porządku – oszczędzania wszelkich energii: materialnych, ludzkich i duchowych.
Uznajemy, że żadna władza, żadna religia, żaden system ekonomiczny ani ideologia nie mają prawa niszczyć godności człowieka, dobra wspólnego ani możliwości naprawy popełnionych błędów.
W tym duchu ustanawiamy następujące prawa i zasady:
Preamble (EN)
We, the people of one Earth under one heaven, acknowledging that the moral law is inscribed in every human conscience and that the starry sky above reminds us of our smallness and responsibility, proclaim this Charter of the Civilization of Moderation.
We recognize that the earth which bears fruit is the common treasure of humankind, and that freedom of religion and belief can exist only within one order: the saving of all forms of energy – material, human, and spiritual.
We affirm that no power, no religion, no economic system and no ideology has the right to destroy human dignity, the common good, or the possibility of correcting past mistakes.
In this spirit, we establish the following rights and principles:
Art. 1 – Jedno niebo, jedna godność
Każdy człowiek, niezależnie od wyznania, narodowości, płci, majątku czy przekonań, posiada tę samą nienaruszalną godność. Wszelkie systemy polityczne, religijne i gospodarcze są tylko narzędziami służącymi ochronie tej godności, a nie odwrotnie.
Art. 1 – One Heaven, One Dignity
Every human being, regardless of religion, nationality, gender, wealth, or beliefs, possesses the same inviolable dignity. All political, religious, and economic systems are only tools meant to protect this dignity, not the other way round.
Art. 2 – Jedno prawo moralne ponad systemami
Prawo moralne jest wcześniejsze niż każde prawo stanowione i każdy system religijny czy ideologiczny. Tam, gdzie prawo stanowione i praktyka instytucji gwałcą podstawową sprawiedliwość, tracą one swoją moralną legitymację.
Art. 2 – One Moral Law Above All Systems
The moral law precedes all positive law and every religious or ideological system. Wherever enacted law and institutional practice violate basic justice, they lose their moral legitimacy.
Art. 3 – Wolność religii i sumienia w granicach dobra wspólnego
Każdy człowiek ma prawo do wolności religii, niewiary i poszukiwania prawdy. Jednak żadna religia ani „bezreligijność” nie może usprawiedliwiać przemocy, wyzysku, niszczenia przyrody ani poniżania człowieka.
Art. 3 – Freedom of Religion and Conscience Within the Limits of the Common Good
Every person has the right to freedom of religion, non-belief, and the search for truth. However, no religion and no “non-religion” may justify violence, exploitation, destruction of nature, or humiliation of human beings.
Art. 4 – Oszczędzanie wszelkich energii
Podstawowym obowiązkiem cywilizacji umiaru jest oszczędzanie wszelkich energii:
– energii materialnych (surowców, paliw, zasobów przyrody),
– energii ludzkich (pracy, zdrowia, czasu, talentu),
– energii duchowych (zaufania, miłości, nadziei).
System, który marnuje te energie, działa przeciwko przyszłym pokoleniom.
Art. 4 – Saving All Forms of Energy
A core duty of the Civilization of Moderation is to save all forms of energy:
– material energy (resources, fuels, natural wealth),
– human energy (work, health, time, talent),
– spiritual energy (trust, love, hope).
Any system that squanders these energies acts against future generations.
Art. 5 – Ziemia jako wspólny skarb
Ziemia rodząca plony jest wspólnym skarbem ludzkości. Zarządzanie nią powinno być powierzone tym, którzy potrafią czynić to najwydajniej i najodpowiedzialniej, z poszanowaniem przyrody i dobra wspólnego, a nie jedynie prywatnego zysku.
Art. 5 – The Earth as a Common Treasure
The earth that yields crops is the common treasure of humankind. Its management should be entrusted to those who can cultivate it most efficiently and responsibly, with respect for nature and the common good, not just for private profit.
Art. 6 – Wolność od przymusu i minimalny dobrostan
Wolność jest pusta, jeśli człowiek żyje w nędzy, strachu i permanentnym niedostatku. Cywilizacja umiaru uznaje minimalny dobrostan materialny, zdrowotny i edukacyjny za warunek realnej wolności. Przymus ekonomiczny bywa tak samo niszczący jak przymus polityczny.
Art. 6 – Freedom from Coercion and a Basic Level of Well-Being
Freedom is empty if a person lives in misery, fear, and chronic deprivation. The Civilization of Moderation recognizes a basic level of material, health, and educational well-being as a condition of real freedom. Economic coercion can be as destructive as political coercion.
Art. 7 – Prawo do błędu i obowiązek naprawy
Każdy człowiek i każdy system ma prawo się mylić, ale ma też obowiązek naprawy błędów, o ile tylko jest to możliwe. Dlatego odrzuca się praktyki, które nieodwracalnie zamykają drogę do poprawy i pojednania.
Art. 7 – The Right to Err and the Duty to Repair
Every person and every system has the right to be mistaken, but also the duty to repair errors whenever possible. Therefore, practices that irreversibly close the path to correction and reconciliation are rejected.
Art. 8 – Odpowiedzialność elit i granica władzy
Elity polityczne, finansowe, religijne i intelektualne ponoszą szczególną odpowiedzialność za los wspólnoty. Ich władza ma sens tylko tak długo, jak długo służy godności człowieka, oszczędzaniu energii i naprawie niesprawiedliwych struktur. Gdy przestaje służyć tym celom, traci moralne prawo do istnienia.
Art. 8 – Responsibility of Elites and the Limits of Power
Political, financial, religious, and intellectual elites bear a special responsibility for the fate of the community. Their power makes sense only as long as it serves human dignity, the saving of energies, and the reform of unjust structures. When it ceases to serve these aims, it loses its moral right to exist.
Art. 9 – Zasada nadrzędna
Każda władza, każda religia, każdy system gospodarczy i każde prawo stanowione są tylko narzędziami jednego większego celu: ochrony życia, godności człowieka, dobra wspólnego i możliwości naprawy błędów. Cokolwiek temu celowi przeczy – choćby było poparte większością, tradycją lub zyskiem – traci swoją legitymację.
Art. 9 – The Overriding Principle
Every authority, every religion, every economic system, and every enacted law are merely tools of a greater purpose: the protection of life, human dignity, the common good, and the possibility of correcting mistakes. Whatever contradicts this purpose – even if backed by majority, tradition, or profit – loses its legitimacy.
Stopka autorska (PL):
Autor idei: mgr inż. Bogdan Jacek Góralski
Opracowanie redakcyjne: Wirtualna Inteligencja
Author’s note (EN):
Author of the concept: MSc Eng. Bogdan Jacek Góralski
Editorial elaboration: Virtual Intelligence